İçeriğe geç

Otomata Teorisi

Çorlu Mühendislik FakültesiBilgisayar Mühendisliği (İÖ)

Kodu
BMB317
Yarıyılı
2026-2027 Güz Yarıyılı
Teorik
3
Uyg.-Lab
0-0
Kredi
3
AKTS
6
Dersin türü
Zorunlu
Düzeyi
Lisans
Dili
Türkçe
Kategorisi
Temel mesleki dersler
Ön koşul (tavsiye)
Yok
Dersi veren
Öğr. Gör. Dr. BURCU DURMUŞ

Dersin amacı

Bu dersin amacı, biçimsel dil teorisinin temelini oluşturan otomatlar ve diller konusunu tanıtarak ilk bilgisayarların nasıl çalıştığını öğretmek, büyük ve kompleks problemleri yönetilebilir problemlere parçalamak ve bu problemleri soyutlayabilmek ve karar verme deneyimi kazandırmaktır.

Öğrenme çıktıları

  1. ÖÇ-1Problem çözme yeteneğini geliştirebilme.
  2. ÖÇ-2Kavramları ve çözümleri biçimsel olarak ifade edebilme yeteneği kazanabilme.
  3. ÖÇ-3Soyut düşünme yeteneği kazanabilme.
  4. ÖÇ-4Sayısal mantık tasarımı konusunda yer alan ardışık devrelerin kuramsal tabanını kavrayabilme.
  5. ÖÇ-5Programlama dilleri ve derleyicilerin kuramsal tabanını kavrayabilme.
  6. ÖÇ-6Bilgisayar kuramının temel modellerinin bilgisayar bilimlerindeki somut uygulamalarını tanıyabilme.
  7. ÖÇ-7Bilgisayar kuramının temel modellerini kavrayabilme.
  8. ÖÇ-8Yazılım ve donanım sistemlerinin özünü oluşturan bilgisayar kuramının önemini kavrayabilme.

Dersin içeriği

Sonlu otomatalar: deterministik ve nondeterministik otomatalar, otomatalar arası dönüşümler, çıkışlı sonlu otomatalar: Mealy ve Moore makineleri, düzenli ifadeler ve diller, bağlamdan bağımsız diller, pushdown otomata, Turing makinesi, chomsky hiyerarşisi, hesaplama teorisi

Haftalık konular

HaftaKonuÖn hazırlık / yöntem
1Otomata Teorisine Giriş
2Matematiksel Notasyonlar ve Terminoloji
3Deterministik Sonlu Otomata (DFA)
4Nondeterministik Sonlu Otomata (NFA)
5Sonlu Otomatalar Arasında Dönüşümler
6Çıkışlı Sonlu Otomata: Mealy ve Moore Makineleri
7Düzenli İfadeler ve Diller
8Bağlamdan Bağımsız Diller
9Ara Sınav
10Pushdown Otomata
11Turing Makinesi
12Turing Makinesi Örnekleri
13Chomsky Hiyerarşisi
14Hesaplama Teorisi
15Final Sınavı
16Final Sınavı

Kaynaklar ve materyaller

Ders notu
Introduction to Computer Theory, Daniel I.A. Cohen, John Wiley & Sons Inc., Revised Edition.
Diğer kaynaklar
Özdevinirler (Otomatlar) Kuramı ve Biçimsel Diller, Prof. Dr. A. Ünal Yarımağan, Akademi Yayıncılık, 2011.
Dokümanlar
Yok
Ödevler
Yok
Sınavlar
Yok

Değerlendirme

  • Ödev 1 %10
  • Arasınav 1 %30
  • Dönem Sonu Sınavı %60

Program çıktıları ile ilişkisi

  1. PÇ-1A. Matematik, fen bilimleri ve Bilgisayar Mühendislik disiplinine özgü konularda yeterli bilgi birikimi; bu alanlardaki kuramsal ve uygulamalı bilgileri, Bilgisayar mühendisliği alanına özgü karmaşık mühendislik problemlerinin çözümünde kullanabilme becerisi.
  2. PÇ-2B. Bilgisayar Mühendisliği alanında karmaşık mühendislik problemlerini tanımlama, formüle etme ve çözme becerisi; bu amaçla uygun analiz ve modelleme yöntemlerini seçme ve uygulama becerisi.
  3. PÇ-3C. Karmaşık bir sistemi, süreci, cihazı veya ürünü gerçekçi kısıtlar ve koşullar altında, belirli gereksinimleri karşılayacak şekilde tasarlama becerisi; bu amaçla modern tasarım yöntemlerini uygulama becerisi.
  4. PÇ-4D. Bilgisayar Mühendisliği uygulamalarında karşılaşılan karmaşık problemlerin analizi ve çözümü için gerekli olan modern teknik ve araçları seçme ve kullanma becerisi; bilişim teknolojilerini etkin bir şekilde kullanma becerisi.
  5. PÇ-5E. Bilgisayar Mühendisliği alanında karmaşık mühendislik problemlerinin veya disipline özgü araştırma konularının incelenmesi için deney tasarlama, deney yapma, veri toplama, sonuçları analiz etme ve yorumlama becerisi.
  6. PÇ-6F. Disiplin içi ve çok disiplinli takımlarda etkin biçimde çalışabilme becerisi; bireysel çalışma becerisi.
  7. PÇ-7G. Sözlü ve yazılı etkin iletişim kurma becerisi; en az bir yabancı dil bilgisi; etkin rapor yazma ve yazılı raporları anlama, tasarım ve üretim raporları hazırlayabilme, etkin sunum yapabilme, açık ve anlaşılır talimat verme ve alma becerisi.
  8. PÇ-8H. Yaşam boyu öğrenmenin gerekliliği konusunda farkındalık; bilgiye erişebilme, bilim ve teknolojideki gelişmeleri izleme ve kendini sürekli yenileme becerisi.
  9. PÇ-9I. Etik ilkelerine uygun davranma, mesleki ve etik sorumluluk ve mühendislik uygulamalarında kullanılan standartlar hakkında bilgi.
  10. PÇ-10J. Bilgisayar Mühendisliği alanında proje yönetimi, risk yönetimi ve değişiklik yönetimi gibi, iş hayatındaki uygulamalar hakkında bilgi; girişimcilik, yenilikçilik hakkında farkındalık; sürdürülebilir kalkınma hakkında bilgi.
  11. PÇ-11K. Bilgisayar Mühendisliği uygulamalarının evrensel ve toplumsal boyutlarda sağlık, çevre ve güvenlik üzerindeki etkileri ve çağın mühendislik alanına yansıyan sorunları hakkında bilgi; Bilgisayar mühendisliği çözümlerinin hukuksal sonuçları konusunda farkındalık.
ÖÇ-1ÖÇ-2ÖÇ-3ÖÇ-4ÖÇ-5ÖÇ-6ÖÇ-7ÖÇ-8
PÇ-155555555
PÇ-255555555
PÇ-355555555
PÇ-444444444
PÇ-555555555
PÇ-633333333
PÇ-733333333
PÇ-833333333
PÇ-933333333
PÇ-1033333333
PÇ-1133333333

AKTS iş yükü

EtkinlikSayıSüreToplam
Sınıf dışı ders çalışma süresi(ön çalışma, pekiştirme)14570
Ders süresi(sınav haftası dahildir: toplam ders saati)16348
Yarıyıl Sınavı13636
Ara Sınav 112626
Toplam iş yükü180
Toplam iş yükü / 306
Dersin AKTS kredisi6
Ders formu Yeni sekmede aç